Utrecht: Kinderrechten door de Domstad Preview

Wandel voor kinderrechten in de prachtige historische stad Utrecht. Dieuwertje Blok en Joris Linssen gidsen jullie langs bijzondere plekken die allemaal op een eigen manier worden gekoppeld aan een kinderrecht.

De tocht is geschikt zowel voor de kleintjes, denk dan aan het Nijntjepleintje en Anne Frank, als voor jongeren, die stil kunnen staan bij het homomonument of de gevangenis. Ook voor volwassenen biedt de app nieuwe gezichtspunten bij plaatsen in de historische binnenstad: van Trijn van Leemput tot aan Thinker on a Rock.

Mensenrechten zijn vastgelegd in de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens. Omdat kinderen kwetsbaar zijn en extra bescherming nodig hebben is er sinds 1989 een speciaal verdrag voor kinderrechten. Deze wandeling gaat over de rechten van kinderen en daarom hebben we ervoor gekozen bij elk onderwerp te verwijzen naar het kinderrechtenverdrag.

De Rights Walk-app van Amnesty International laat zien dat ook Utrecht vol zit met spannende verhalen, fascinerende mensen en historische plekken die raken aan kinderrechten. Een unieke kans om een stad eens door een andere bril te bekijken.

Tip! Download de route alvast ergens met behulp van een wifi verbinding en neem een koptelefoon mee voor het beluisteren van de audiofragmenten.

De Wandeling voor kinderrechten is een initiatief van Amnesty International.

Met dank aan Dieuwertje Blok en Serge Calon (camerawerk)

Gedenksteen

Sommige jongens worden verliefd op jongens en sommige meisjes op meisjes. Homoseksueel zijn is nu in Nederland redelijk geaccepteerd. Dat was vroeger niet zo, en nog steeds is dat in veel landen wel anders.

Deze gedenksteen herinnert ons eraan dat er op deze plek in de 18e eeuw homo’s werden opgepakt om daarna te worden geëxecuteerd. De steen wil ons ook vertellen dat het niet uitmaakt of je op jongens of meisjes valt.

Kinderrechtenverdrag artikel 2: alle kinderen zijn gelijk en mogen niet gediscrimineerd worden. Dus ook niet vanwege hun seksuele geaardheid.

Foto: Wikimedia Commons

Ontmoetingsplaats voor homo’s

Nadat in 1674 het middendeel van de Domkerk instortte door een storm, bleven de stukken steen liggen en ontstonden er veel donkere nissen en plekjes waar mannen elkaar stiekem konden ontmoeten.

Afbeelding door Herman Saftleven (1609-1685). Bron: Wikipedia

Homovervolging

In de 18e eeuw werd homoseksualiteit ‘sodomie’ genoemd en was het verboden. Daarom werden rond 1730 mannen die elkaar bij de Domkerk ontmoetten opgepakt. In rechtszaken die de 'Utrechtse sodomieprocessen' werden genoemd, werden achttien mannen ter dood veroordeeld. Zij werden gewurgd.

Foto: Wikimedia

Alle kleuren van de regenboog

De regenboogvlag is hét symbool voor LHBT’s (lesbiennes, homo’s, biseksuelen en transgenders). Deze vlag werd in 1978 ontworpen voor de Gay Pride Parade in San Francisco. De vlag staat symbool voor de trots van LHBT’s en voor de diversiteit van hun levenswijze. De kleuren van de vlag staan voor:

Rood – leven;
Oranje – geneeskracht;
Geel – zonlicht;
Groen – natuur;
Blauw – sereniteit;
Violet – karakter.

Foto: Amnesty International

Woorden Weetjes

Als gevolg van de Utrechtse sodomieprocessen werd ‘Utrechtenaar’ een scheldwoord voor homo’s.

Nog steeds gebruiken we woorden die van het woord ‘sodomie’ afkomstig zijn. Zo is ‘gesodemieter’ een ander woord voor ‘vervelend gedoe’ en wordt ‘mietje’ gebruikt voor voorzichtige, niet zo stoere mannen. In de jongerentaal van 30 jaar geleden betekende ‘mieters’ juist geweldig of fantastisch.

Vrouwenverzet

Dit zes meter hoge beeld van een vrouw werd gemaakt als symbool voor het Nederlands verzet tegen de Duitse overheersing tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het is een vrouw, omdat in Utrecht veel vrouwen bij het verzet zaten. Juist omdat de Duitsers dachten dat het verzet vooral iets voor mannen was, konden vrouwen daar handig gebruik van maken. Zij werden namelijk veel minder in de gaten gehouden.

Veel vrouwen hielpen het verzet bij het verspreiden van documenten, wapens en informatie.

Een bekende Utrechtse verzetsstrijdster was Trui van Lier. Zij hielp samen met Jet van Berlekom 150 joodse kinderen onderduiken via het kindertehuis Kindjeshaven in Utrecht. Sommige vrouwen in het verzet doodden ook tegenstanders, zoals Trui’s nicht Truus van Lier en Hannie Schaft uit Haarlem, die bekend werd als het meisje met de rode haren.

Foto: H. Siteur, Nationale Beeldbank.nl

De fakkeldraagster Beeldhouwster Corinne Franzén-Heslenfeld maakte dit beeld. De fakkeldraagster lijkt op een beeld uit het oude Griekenland van duizenden jaren geleden. De fakkel die zij vast heeft stelt het vrijheidsvuur voor. Het lijkt alsof ze met een flinke pas op de vrijheid afstapt.

Het beeld staat op een vier meter hoge sokkel. Achterop staat een gedicht van Jan Engelman. Kun jij dit gedicht vinden en lezen?

Nationale Dodenherdenking Het monument is op 4 mei 1949 onthuld door de nu overleden prins Bernhard, de opa van koning Willem-Alexander. Bij het beeld worden elk jaar op 4 mei de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog en van het Utrechts verzet herdacht. Er worden kransen met bloemen gelegd en precies om 8 uur ’s avonds is het twee minuten stil om te denken aan de mensen die gestorven of vermoord zijn. Dit heet de Nationale Dodenherdenking.

Foto: Het Utrechts Archief

Oorlog en eindsoldaten Nog steeds is er op veel plekken in de wereld oorlog. Ook daar wordt aan gedacht bij de dodenherdenking op 4 mei. Verdrietig genoeg vechten in veel landen ook kinderen mee. Kindsoldaten vechten als soldaat, of werken als kok, drager of boodschapper voor het leger. Ook meisjes die bij het leger gehaald worden om seks te hebben of te trouwen met een soldaat, worden kindsoldaat genoemd.

Kinderrechtenverdrag artikel 38: Ieder kind in een oorlogssituatie heeft recht op extra bescherming en zorg. Als je jonger bent dan 15 jaar, dan mag je niet in het leger.

Afbeelding: Banksy; kids on guns

Jan van Nassau

Deze man is Graaf Jan van Nassau, die leefde van 1536 tot 1606. Hij is de jongere broer van Willem van Oranje, en hij is de stamvader van onze koning Willem Alexander.

Foto: Door Luctor IV (Eigen werk), via Wikimedia Commons

De beeldenstorm

In de 16e eeuw was er in Nederland geen godsdienstvrijheid. De katholieke Spanjaarden waren aan de macht en die verboden mensen om protestant te zijn. Protestanten vernielden in 1566 religieuze beelden in katholieke kerken, omdat zij vonden dat die beelden niet binnen het christelijk geloof pasten. Dit noemen we de beeldenstorm. Jan van Nassau en veel andere Nederlanders wilden leven volgens het protestantse geloof. Dat was een van de redenen dat er een oorlog kwam met de Spaanse overheersers: de Tachtigjarige Oorlog, die duurde van 1568 tot 1648.

Afbeelding: Door Frans Hogenberg - Geschiedeniswerkplaats Dynamiek en stagnatie. Noordhoff Uitgevers

Unie van Utrecht

Als je goed naar het beeld kijkt, zie je dat Jan van Nassau in zijn rechterhand een stuk papier vasthoudt. Dat stelt de overeenkomst voor die in 1579 werd getekend door zeven Nederlandse gewesten. Daarin spraken zij af om samen de Spaanse bezetters te verjagen én dat iedereen mocht geloven wat ze wilden. Toen de Spanjaarden verjaagd waren, werd het grondgebied later de ‘Republiek van de Zeven Verenigde Nederlanden’ genoemd. Samen stonden de gewesten sterk!

De overeenkomst kan ook wel worden gezien als een eerste versie van de latere grondwet, omdat ook staatkundige zaken op het gebied van bijvoorbeeld defensie, belastingen en godsdienst werden geregeld.

Kinderrechtenverdrag artikel 15: elk kind heeft het recht om met anderen vreedzaam samen te komen, om deel te zijn van een vereniging of om een vereniging op te richten.

Foto: Door Stuntelaar - Eigen werk, via Wikimedia Commons

Selfie!

Een groep kinderen poseert in 1883 voor het standbeeld van Jan van Nassau. Daarachter staan twee gebouwen, die nu zijn afgebroken.

Kunnen jullie samen met je groep een foto maken net als de kinderen op de vorige foto? Op jullie foto moet dan ook iedereen én het beeld van Jan van Nassau te zien zijn. Upload deze foto via de button 'Toevoegen' op Facebook of Twitter.

Foto: Door Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, via Wikimedia Commons

Hongaarse kerk

Het zal je maar gebeuren, je eigen land moeten verlaten omdat je vervolgd wordt vanwege je geloof. Door godsdienstvervolgingen kwamen al vanaf de 16e eeuw Hongaarse studenten naar Nederland. De studietaal was Latijn. Maar toen de professoren van toen in Utrecht in het Nederlands gingen lesgeven, konden de Hongaren de lessen niet meer volgen. Ook de kerkdiensten die zij op zondag bijwoonden konden ze niet meer verstaan. Daarom kregen zij in 1722 toestemming om eigen kerkdiensten te houden naast de aula van het Academiegebouw in Utrecht.

Kinderrechtenverdrag artikel 14: alle kinderen hebben recht op vrijheid van gedachte, geweten en godsdienst en de vrijheid om dit te uiten.

Foto: eigen beheer, Aula Academiegebouw

Pandhof Utrecht

Hier stond de in 1882 afgebroken Hongaarse Kapel, waar de Hongaarse studenten hun eigen kerkdiensten mochten houden.

Je kunt het Pandhof bezoeken:
Ma t/m vrij: 09:45 - 16:15 uur
Za: 10:30 - 16:15 uur
Zo: 11:45 - 16:45 uur

Foto: Door Michele Ahin [CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commonsi Pandhof

Kerk en Staat

In veel landen in Europa heeft de kerk zich lange tijd bemoeid met de politiek en de machthebbers bemoeiden zich met het geloof. Tegenwoordig mag dat niet meer door de scheiding tussen kerk en staat. Religieuze en politieke leiders mogen elkaar niet meer de regels voorschrijven.

In 1795 werd in Nederland, toen nog de Bataafse republiek, de scheiding van kerk en staat definitief ingevoerd.

Foto: Huffington Post

Achter de Dom

Op een mooi plekje in Utrecht, achter de Dom op nummer 8, vind je deze gevelsteen ter ere van Anna Maria van Schurman.

Veel mensen denken dat Aletta Jacobs de eerste vrouwelijke studente was in ons land. Zij ging in 1870 medicijnen studeren in Groningen. Bijna niemand weet dat twee eeuwen eerder, in 1636, Anna Maria van Schurman al studeerde aan de universiteit van Utrecht. Zij leefde het grootste deel van haar leven in Utrecht in dit pand achter de Dom.

Kinderrechtenverdrag artikel 28: Iedereen heeft recht op onderwijs

Foto: eigen beheer

Slimme studente

Als protestants meisje moest Anna Maria toen zij 3 jaar was vluchten uit katholiek Duitsland. Met haar broers, Nederlandse vader en Duitse moeder kwam zij zich in Utrecht wonen. Als je in de 17e eeuw naar school wilde, moest je eerst de Latijnse taal leren, thuis of op een Latijnse school. En je moest een jongen zijn, want school was niet voor meisjes.

Maar toen Anna Maria’s broers thuis Latijnse les kregen, merkte haar vader dat Anna Maria de taal heel snel leerde. Hij besloot ook haar les te geven en na een paar jaar hard studeren sprak zij vloeiend Grieks en Latijn en kon zij het ook lezen en schrijven. Zij schreef bijvoorbeeld prachtige gedichten. Eén van die gedichten ging erover dat vrouwen niet naar de universiteit mochten. Toen ze dat op de universiteit lazen, besloten ze Anna Maria tóch toe te laten. Dat kwam ook doordat haar buurman daar hoogleraar Gisbertus Voetius was. Hij deed een goed woordje voor haar. Zij moest de lessen wel volgen in een speciaal 'Écoute' vanachter een gordijn, zodat de andere studenten haar niet konden zien.

Foto: Wikipedia

Pallas Athene

Anna Maria schreef heel veel gedichten, artikelen en boeken, bijvoorbeeld over godsdienst en het recht van vrouwen om naar de universiteit te gaan. Zij werd daarmee wereldberoemd. Ze haalde bijvoorbeeld ook een professor over om een leerboek niet alleen in het Latijn, maar ook in het Nederlands te schrijven, zodat meer mensen het konden lezen. Uiteindelijk hoefde je geen Latijn meer te kunnen om naar de universiteit te mogen, zo konden ook vrouwen studeren.

Anna Maria werd door veel invloedrijke mensen bewonderd. Zij gaven haar de bijnaam 'de Utrechtse Pallas', genoemd naar de Griekse godin van de wijsheid: Pallas Athene.

Het trappenhuis van het Academiegebouw heeft een plafondschildering van Pallas Athene met de vijf faculteiten, gemaakt door G. Sturm in 1894. En als het Academiegebouw dicht is, dan zie je Pallas Athene buiten op de gevel, boven de hoofdingang, met een helm op.

Foto: Door Michele Ahin CC BY-SA 3.0 nl, via Wikimedia Commons

Anne Frank

Anne Frank was een Joods meisje. Tijdens de Tweede Wereldoorlog zat zij in Amsterdam ondergedoken in het achterhuis: een verborgen deel van het bedrijfspand van haar vader. Aan de voorkant van het gebouw was een kantoor. Anne’s vader maakte in 1942 aan de achterkant een onderduikplek met vier kamers. Achter een boekenkast was de deur hiernaartoe verstopt. Anne’s familie en nog vier Joodse mensen verstopten zich in het achterhuis voor de Duitse bezetters, die alle Joden oppakten. Anne was toen net dertien.

Anne Frank schreef in het achterhuis in een dagboek over wat ze meemaakte en dacht. Na de oorlog werd dit dagboek wereldberoemd. Anne en haar familie zijn aan het eind van de oorlog verraden en op transport gezet naar Duitsland. Zij gingen dood in vernietigingskamp Bergen-Belsen. Alleen Anne’s vader bleef leven.

Kinderrechtenverdrag artikel 2: Alle kinderen zijn gelijk. Discriminatie is verboden.

Foto: Door brbbl (Eigen werk) , via Wikimedia Commons

Pieter d'Hont

Het beeld van Anne Frank is in 1959 gemaakt door de bekende Utrechtse kunstenaar Pieter d'Hont. Tijdens de Tweede Wereldoorlog waren er maar weinig opdrachten. Pieter maakte toen vooral portretten. Een andere beeldhouwer, Marius van Beek, zat tijdens de oorlog bij het gewapend verzet. Pieter liet hem in zijn werkplaats onderduiken, zodat de Duitsers hem niet konden oppakken.

Foto: atelier Manenburg www.ateliermanenburg/pieter-dhont/

Bloemen voor Anne

Met het beeldje van Anne Frank herdenken we alle vervolgden in Nederland. Regelmatig staan er schoolklassen bij het beeld en dan vertelt de juf of meester het verhaal van Anne Frank.
Tot 2009 stond er een bloemenstalletje op het Janskerkhof. De eigenaar zorgde ervoor dat er altijd verse bloemen bij het beeldje lagen. Sinds de bloemenstal is vervangen door een pizzatentje, brengt hoogleraar Rechten van de Mens, Tom Zwart, er voortaan bloemen. Ook andere mensen leggen vaak bloemen bij het beeld.

Foto: Utrecht on Pinterest.com

Vredesduif

De witte duif is een internationaal symbool dat staat voor vrede. Deze vredesduif heeft een olijftakje in zijn snavel. Dat komt van het bijbelverhaal over Noach. Daarin laat Noach een duif los nadat de ark is vastgelopen op de berg Ararat. De duif kwam na een zoektocht teruggevlogen met een olijftakje in de snavel. Dat betekende dat de aarde na de zondvloed, waarbij God alles onder water had gezet, weer was opgedroogd.

Foto: Door Elembis - Traced from Peace dove.gif and modified, Publiek domein, via Wikipedia

De denker

De beroemde Franse beeldhouwer Rodin maakte dit beeld van een peinzende man in 1881. Later maakte hij nog een paar versies van deze Denker. Het beeld werd een symbool voor nadenken of filosoferen.

Foto: Wikipedia

‘What's up Doc?’

De bekende tekenfilmfiguur Bugs Bunny raakt in vrijwel elk tekenfilmpje waarin hij meespeelt in conflict met een ander personage, maar dat is bijna nooit zijn eigen schuld. Hij houdt ervan om mensen op het verkeerde been te zetten met grapjes.

Zie je wat je krijgt als je De denker en Bugs Bunny met elkaar kruist?

Foto: http://www.animaatjes.nl/cliparts/bugs-bunny/clipart_bugs-bunny_animaatjes-25-138511/

Snelheidsdier als symbool voor onthaasting

Het beeld Thinker on a Rock, gemaakt door Barry Flanagan, staat sinds 2002 op de Neude. Daar ging heel wat discussie aan vooraf, want een aantal Utrechters wilde liever iets anders op die plek, zoals een fontein. De gemeente Utrecht had het beeld al in 1998 gekocht en stelde het tijdelijk tentoon in het Centraal Museum. In een referendum mochten de Utrechters kiezen of ze dit beeld op de Neude wilden hebben of een ander ontwerp. Met 80 procent van de stemmen kozen de Utrechters voor Thinker on a Rock. Het beeld krijgt regelmatig een bos wortelen, en in de winter krijgt hij vaak een sjaal om.

Foto: By N. Winslow (Own work), via Wikimedia Commons

Referendum

Als de inwoners van een land of stad mogen meebeslissen met de overheid door te stemmen, heet dit een referendum. De mensen kunnen voor of tegen een belangrijk besluit stemmen, en de overheid moet dan doen wat de meerderheid wil.

Kinderrechtenverdrag artikel 12: Ieder kind heeft het recht om zijn of haar mening te geven over allerlei zaken die het kind aangaan. De Overheid zorgt ervoor dat het kind die mening kan uiten en dat er naar hem of haar wordt geluisterd.

Kun je een belangrijk politiek besluit verzinnen waar je over mee had willen stemmen?

Beeld: http://cdn.prod.else4.nl/uploads/2016/02/2766234.jpg

Regenboogzebrapad

Steek over bij het regenboogzebrapad op de Lange Viestraat. Dit zebrapad is in juni 2012 aangelegd in het kader van Roze Zaterdag. Op die dag komen homo’s, lesbiennes, biseksuelen en transgenders (LHBT’s) ergens in Nederland bij elkaar om te laten zien dat zij trots zijn op hun manier van leven.

Een andere dag voor LHBT’s is Coming-Outdag op 11 oktober. Op die dag organiseren homo- en jongerenorganisaties in verschillende plaatsen activiteiten. De boodschap van de dag is dat alle LHBT’s zich geaccepteerd en veilig moeten kunnen voelen; op school, op straat, op het werk, bij sporten, uitgaan of waar dan ook.

Foto : Eigen werk

Bijzondere stoplichten

Ben je ook opgegroeid met de boekjes van Nijntje? We lopen straks verder naar een pleintje dat vernoemd is naar het kleine konijntje, maar hier zien we alvast haar eigen stoplicht.

Foto: Eigen werk

Homostoplicht

Naar aanleiding van het songfestival in Oostenrijk in 2015 kwamen er op tientallen plekken 'homostoplichten'. Hierop zijn twee mannen of twee vrouwen te zien die aangeven of je mag oversteken. Utrecht was de eerste stad in Nederland die deze homostoplichten kreeg.

Wil je zo’n homostoplicht zien? Ga dan (op een ander moment) naar het kruispunt van de Daalsesingel en de Knipstraat.

Foto: https://i-d.vice.com/nl/article/utrecht-onthult-het-eerste-nederlandse-homoverkeerslicht

Kensington in TivoliVredenburg op 8-8-2014

Vredenburg

In de 16e eeuw was Nederland in oorlog met de Spaanse overheersers. In opdracht van de Spaanse keizer Karel V werd in 1532 in Utrecht het kasteel Vredenburg gebouwd. Het leger dat er bivakkeerde, moest ervoor zorgen dat de Utrechters de Spaanse vorst gehoorzaamden. Tegenstanders van het regime werden in het kasteel opgesloten. De soldaten misdroegen zich regelmatig en vielen de vrouwen en kinderen in de stad Utrecht lastig. Toen het geweld van de overheersers toenam en het verzet groeide, vielen Utrechters het kasteel net zo lang aan tot de voorraden van de Spanjaarden op waren. Uiteindelijk gaven zij zich over en verlieten de 150 Spaanse soldaten met hun vrouwen, kinderen, wapens en meubels de stad.

Kinderrechtenverdrag artikel 38 : Kinderen in oorlogssituaties hebben recht op extra bescherming en zorg.

Foto: Wikipedia

Van burcht tot muziekpaleis

Je zou niet zeggen dat hier vroeger een kasteel stond. Vanaf 1796 staan hier al schouwburgen op de plek van het voormalige kasteel. Later kwam hier muziekcentrum Vredenburg. Na een flinke verbouwing opende hier in 2014 TivoliVredenburg. Het gebouw is ontworpen door de architect Herman Hertzberger.

Foto: http://delta-l.nl/projecten/tivolivredenburg-utrecht/

Kinderrechtenverdrag artikel 31 : Ieder kind heeft het recht om te genieten van kunst en cultuur.

In TivoliVredenburg is geen gebrek aan kunst en cultuur. Tivoli bestaat al sinds 1823. Het was eerst een park met een houten koffiehuis waar concerten werden gegeven. Nu zijn er in dit gebouw verschillende cafés en vijf zalen waar allerlei soorten muziek worden gespeeld: klassiek, jazz, pop, dance en nog veel meer.

Veel jongens en meisjes gaan wel eens naar een museum, het toneel, een dansvoorstelling of naar een concert, bijvoorbeeld met hun familie of school. Naar de bioscoop of een muziekfestival gaan veel jongeren met vrienden. Je kunt zelf ook aan kunst en cultuur doen. Tekenen of schilderen bijvoorbeeld, op muziekles of in een bandje spelen, of je kunt op toneel of dansles.

Wat doe jij aan kunst en cultuur?

Foto: www.pann.nl

Slavernij

Wist je dat ook Utrecht vroeger in slaven handelde? We horen vaak over de successen van de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC); een handelsonderneming die in de 17e en 18e eeuw handel dreef met landen in ‘het Oosten’, zoals Indonesië, Japan, China en Vietnam. Maar er was ook een West-Indische Compagnie (WIC). Daar horen we veel minder over. Deze op ‘de West’ varende onderneming bracht vooral slaven van West-Afrika naar Noord- en Zuid-Amerika en het Caribisch gebied.

Iemand die een slaaf is, is het eigendom van een ander persoon en moet doen wat die persoon wil. Slaven moesten bijvoorbeeld keihard werken op plantages waar katoen, bananen of koffie werd verbouwd, zonder dat ze daarvoor betaald kregen en zonder dat ze weg mochten. Ook kinderen werden regelmatig verkocht om te werken als slaaf. Dat gebeurde niet met Nederlanders, maar wel met mensen uit West-Afrika. Gelukkig handelen ons land en veel andere landen nu niet meer in slaven. Dat is nu verboden. Toch komt slavernij op andere plekken in de wereld nog voor, ook onder kinderen.

Kinderrechtenverdrag artikel 35: het is verboden om kinderen te ontvoeren of te verkopen.

Foto: http://www.npogeschiedenis.nl/de-slavernij/afleveringen/aflevering-3-Een-slaaf-komt-niet-in-de-hemel/Olaudah-Equiano.html

De Moriaan

Op een steen onder de straat bij Oudegracht nummer 20 zie je vijf mannen. Onderaan de steen zie je vier slaven die met kettingen zijn vastgemaakt. Op hun schouders dragen ze een rijke man die pijp rookt. Dat is hun eigenaar, die de slaven onderdrukt en uitbuit. In de werfkelders werden vroeger spullen opgeslagen die via het water de stad in waren gebracht. In Nederland mocht je in de 17e eeuw geen slaven meer hebben, maar in de Nederlandse koloniën Suriname, de Antillen en Nederlands Indië was het geen enkel probleem. Bijna alle goederen die in de koloniën waren gemaakt en die via de Oudegracht Utrecht binnenkwamen, waren dan ook door slaven gemaakt. Vooral in de koloniën heeft Nederland op grote schaal misbruik gemaakt van mensen als slaven.

Foto: http://sporenvanslavernijutrecht.nl/activiteiten/landing/de-verrijking-van-utrecht/oudegracht/oudegracht-20/

Oudegracht 18

Als je onder de dakrand kijkt, zie je de naam van het pand: 'de Moriaan'. De naam Moriaan verwijst oorspronkelijk naar het Mauri-volk van Marokko. Omdat dit donkere mensen waren, werd moriaan al snel de naam voor alle donkere mensen.

Vroeger zat op de gevel van dit pand een gaper, een beeld van een man met een open mond. Deze gapers werden altijd gebruikt bij apotheken van vroeger. De open mond stond voor het medicijn dat geslikt moest worden. Vaak waren gapers afgebeeld als mannen uit verre landen. Dat kon je zien aan de kleur van hun huid en aan de tulband die zij vaak op hun hoofd droegen. Waarom werden mannen uit verre landen gebruikt als gapers?

Foto : Door Arjandb (Eigen werk), via Wikimedia Commons

Voorbeeld van een gaper.

Ken je het spreekwoord: 'wat van ver komt, is lekker'? Doordat veel medicijnen van ver werden gehaald, leken deze meer bijzonder en dachten mensen dus dat het een betere geneeskrachtige werking had. Vandaar dat aan de gevel van een apotheek een man van verre met een open mond werd afgebeeld.

Foto: Wikipedia

Moedige dame

Nadat de Spaanse bezetters in de 16e eeuw kasteel Vredenburg hadden verlaten, ontstond er ruzie onder de Utrechtse burgers. Ze waren bang voor nieuwe bezetters, maar waren het niet eens over hoe ze van het kasteel af moesten komen. 'Laat het dan maar aan mij over’, zei de moedige Trijn van Leemput. Met een pikhouweel viel zij in 1577 het kasteel aan en wrikte de eerste steen los. Dat was het teken voor andere Utrechters om de gehate dwangburcht helemaal te slopen. Onder aan dit beeld van Trijn staat dit ook in het oud-Nederlands: ‘Zij heeft gedaan wat geen andere burger of soldaat durfde te doen.’

Trijn was getrouwd met Jan van Leemput. Hij was bierbrouwer en hopman. Een hopman is de aanvoerder van een soort burgerwacht die de stad moest bewaken. De burgerwacht en het stadsbestuur aarzelden te lang om ket kasteel af te breken, dus gaf Trijn het goede voorbeeld.

Foto: http://www.utrechtaltijd.nl/media/1742/standbeeld-van-trijn.jpg

Vluchtelingen

Na de Spaanse bezetting in de 16e en 17e eeuw is Nederland nog een paar keer bezet geweest door een ander land. Het is niet fijn om te leven in een oorlogsgebied. Soms is er een onderdrukkende regering. Of is het heel gevaarlijk door alle gevechten en bommen die er vallen en is er een tekort aan voedsel en medicijnen. Dan vluchten mensen, in de hoop dat ze ergens anders veilig zijn.

Vanwege oorlog in Syrië vluchten op dit moment veel Syrische mensen naar Europa en ook naar Nederland. Andere landen zijn verplicht deze mensen te helpen. In Europa en Nederland zijn veel lieve en moedige mensen die de vluchtelingen helpen. Zij willen hen graag een veilige plek bieden en zorgen bijvoorbeeld voor drinkwater, kleding, voedsel en leuke dingen als afleiding. Maar veel vluchtelingen worden ook tegengehouden aan de grenzen van Europa. Landen ruziën over waar mensen heen moeten. Zij krijgen nu geen bescherming.

Kinderrechtenverdrag artikel 22: elk kind dat moet vluchten, met ouders of alleen, heeft recht op bijzondere bescherming en bijstand.

Foto: http://www.volkskrant.nl/buitenland/amnesty-turkije-stuurt-syrische-vluchtelingen-op-grote-schaal-terug~a4273472/

Moed is de eigenschap waardoor je iets nuttigs doet dat veel anderen niet durven.

Bereiken in je leven wat je graag wilt, is niet altijd eenvoudig. Misschien vind je het eng, verwacht je tegenwerking, ben je bang voor kritiek of dat iemand je uitlacht of weet je simpelweg nog niet hoe je iets moet doen. Om het dan toch te proberen, moet je moed verzamelen. Slapen in het donker, de eerste keer op je fiets, loonsverhoging vragen bij die vervelende baas… Als je je grenzen opzoekt en gewoon doet wat in eerste instantie lastig lijkt, kun je een tevreden gevoel krijgen en trots zijn op jezelf. Moedig zijn helpt je jezelf te ontwikkelen én anderen te helpen.

Kun jij iets bedenken waarvoor jij moed nodig had en dat goed is gelukt?

Met dank aan Dieuwertje Blok en Serge Calon (camerawerk).

Een standbeeld van Nijntje

In 1955, op strandvakantie in Nederland, tekende Dick Bruna het eerste Nijntje-verhaal. Hij dacht daarbij aan het knuffelkonijn van zijn oudste zoon Sierk. Hij had toen niet kunnen bedenken dat dat verhaal in vijftig talen zou worden uitgebracht en dat er miljoenen van zouden verkopen. Dick Bruna's jongste zoon Marc heeft het beeld ontworpen dat op het plein staat. Het is misschien een beetje raar dat het beeld plat is, maar Nijntje heeft in de tekeningen ook nooit een zijkant.

Foto Het Nijntje Pleintje op een mooie dag (nueens.nl)

Dick Bruna

De vader en opa van Dick Bruna hadden een uitgeverij. Dick was geen studiebol en wilde liever tekenen. Zo werd hij tekenaar voor de uitgeverij van zijn vader. Hij maakte vooral kinderboeken, maar hij werd ook bekend met de voorkanten die hij maakte voor spannende boeken. Het lijkt heel simpel wat hij tekent, maar probeer zelf eens met een paar lijnen een goede tekening te maken.

Tot voor kort ging Dick Bruna nog iedere dag op de fiets naar zijn atelier in het centrum van Utrecht, waar hij de avonturen van Nijntje tekende en schreef. Nu is hij beroemd en is zijn atelier overgebracht naar het Centraal Museum. Zelfs de fiets waarmee hij elke dag naar zijn werk ging, staat er.

Foto Dick Bruna met Nijntje (Foto ANP)

Speelplek

Dit pleintje is een rustig plekje net buiten de drukte van de Utrechtse binnenstad. Het is voor kinderen in de stad vaak moeilijk om een goede plek te vinden om veilig te kunnen spelen. Ook voor jongeren is het lastig om een goede hangplek te vinden, waar ze elkaar kunnen treffen om te chillen. Het lijkt een luxe recht, maar ieder kind heeft ontspanning en afleiding nodig voor een gezonde ontwikkeling. Denk aan sport en spel, maar ook aan muziekles of hobbyclubs.

Kinderrechtenverdrag artikel 31: Alle kinderen hebben recht op rust en vrije tijd, en om te spelen.

Foto: Wikimedia Commons

Waterkasteel

Dit is de oudste grote stenen watertoren van Utrecht. Hij is gebouwd in 1895. De stad groeide in die tijd flink en in de toren werd drinkwater opgeslagen om ervoor te zorgen dat de stedelingen water hadden. Omdat er weinig plaats voor de bouw van zo’n toren was, werd hij gezet in de achtertuin van het kantoor en het woonhuis van de directeur van de stadswatervoorziening. Doordat de watertoren zo hoog is, is er altijd druk op de waterleidingen zodat het water naar de huizen kan stromen. Er kan anderhalf miljoen liter water in de toren. Als je goed kijkt, zie je dat er kantelen op de toren staan, net als bij een oud kasteel. De eerste watertorens kwamen uit Frankrijk, daar werden ze chateau d’eau genoemd, een ‘waterkasteel’ dus.

Foto: Lauwerhof vanuit de lucht (Utrechtse Stichting voor Industrieel erfgoed www.usine-utrecht.nl

Cholera

In de 19de eeuw kregen veel mensen in Utrecht te cholera, een heftige ziekte die zorgt voor diarree waardoor je uitdroogt. De ziekte is erg gevaarlijk, zeker voor kinderen en oudere mensen. De bacterie die het veroorzaakt, zit in vies water. Om de ziekte te stoppen moesten Utrechters dus schoner water hebben. Tot die tijd haalde men het water gewoon uit de gracht, waar ook het afval in gedumpt werd. Dat water was niet of nauwelijks drinkbaar.
De Utrechtse dichter Nicolaas Beets maakte in 1873 zelfs een gedichtje over het gevaarlijke water in zijn stad: ‘Voert water aan, Voert water aan, Geen drab waar ziekte en dood uit gist, Maar zuivere bron, die het bloed verfrist.’

Foto: cholerapatiënten in een ziekenhuis http://www.vergetenverleden.nl/cholera.html

Wassen zonder stromend water

Hoewel de Egyptenaren zo’n 6.000 jaar terug al een vorm van waterleiding ontwikkelden, duurde het in plaatsen als Utrecht tot 1883 voordat de eerste inwoners stromend water kregen. Middeleeuwers dronken dan ook liever bier dan het vieze water en rijke mensen lieten hun water uit België komen. Uit het dorpje Spa, waar ook het beroemde watermerk vandaan komt!
Maar niet iedereen kon dat betalen. In Utrecht werden uiteindelijk vier torens gebouwd om de bewoners schoon water te geven. Niet alleen als drinkwater, maar ook om je te wassen. In die tijd was wassen namelijk lang niet zo makkelijk als nu. Douches bestonden nog helemaal niet.

Kinderrechtenverdrag artikel 24: recht op gezondheidszorg. De overheid zorgt ervoor dat je toegang hebt tot schoon drinkwater en als je ziek wordt, dat er dokters en ziekenhuizen zijn.

http://home.online.nl/devosjesuitlelystad/email.htm

• Gemiddeld gebruiken we 121 liter water per dag.
• Een keer in bad gaan kost 120 liter. Onder de douche gaan kost zo’n 62 liter per keer.
• Een afwasmachine gebruikt 18 liter per keer, met de hand afwassen kost 9 liter.
• Er staan 175 watertorens in Nederland; hiervan is minder dan een kwart nog in gebruik.
• Het kraanwater in Utrecht komt uit de grond. Daar komt ook het Bar-le-Duc water dat je in flessen kunt kopen vandaan.
• De eisen voor de kwaliteit van drinkwater zijn buiten Nederland een stuk lager. Veel landen voegen chloor toe, want dat doodt bacteriën. In kleine hoeveelheden is het niet schadelijk voor onze gezondheid. In veel landen buiten Europa kunnen wij het kraanwater helemaal niet drinken, omdat wij de bacteriën die erin zitten niet gewend zijn.

St. Gregorius College

In het vroegere pand van de Hogere Burger School uit het eind van de 19e eeuw zit nu het St. Gregorius College. Deze school is genoemd naar Gregorius van Utrecht, die rond 750 abt werd van een klooster, vlakbij waar nu de Domkerk staat. Gregorius werd ook schoolhoofd van de abdijschool, waar alle leerlingen werden opgeleid tot geestelijken. Zij kregen Latijn, Bijbelstudie en rechten.
Tegenwoordig worden er veel meer vakken gegeven in het middelbaar onderwijs.

Wist je dat er apart van deze school, in de gymzaal van dit gebouw tot 2009 een circusschool was? Daar kreeg je les in acrobatiek, jongleren en de clown uithangen.
Wat zou Sint Gregorius daarvan gevonden hebben?

Kinderrechtverdrag artikel 28 : Alle kinderen hebben recht op onderwijs, passend bij hun ontwikkeling.

Foto : HUA 3772 of DUIC

Beroepenkeuze

Het woord school is afgeleid van een Grieks woord dat vrije tijd betekent. Onderwijs was vroeger namelijk iets waar je vrije tijd voor moest hebben. De meeste mensen, ook kinderen, besteedden vroeger hun tijd juist aan werk. Tegenwoordig moeten alle kinderen van 5 tot en met 16 jaar verplicht naar school. Op de basisschool leer je dingen die goed zijn voor je algemene ontwikkeling: ze komen overal en altijd van pas. Denk aan taal en rekenen. Op de middelbare school en in een vervolgstudie leer je voor beroep dat je later wilt doen, zoals schilder, arts, kapper of rechter. Sommige mensen blijven hun hele leven het beroep doen dat ze op school hebben geleerd. Anderen wisselen vaak van baan of doen bijvoorbeeld ook nog een studie als ze 50 jaar zijn.

Weet jij al wat je later wilt worden?

Foto : Loesje

Op veel basisscholen in Nederland wordt gebruik gemaakt van het lesprogramma van De Vreedzame School. Dit is een compleet programma voor basisscholen voor sociale competentie en democratisch burgerschap. Het beschouwt de klas en de school als een leefgemeenschap, waarin kinderen zich gehoord en gezien voelen, een stem krijgen, en waarin kinderen leren om samen beslissingen te nemen en conflicten op te lossen. Kinderen voelen zich verantwoordelijk voor elkaar en voor de gemeenschap, en staan open voor de verschillen tussen mensen.

Werken vanuit huis

Dit sjieke huis met nummer 24 is gebouwd rond 1700. Ruim 100 jaar later ging Leonard Eduard Bosch er wonen. Leonard was geboren als zoon van een smid, maar maakte carrière als journalist bij de Utrechtsche Courant. Hij werd daar later directeur. Hij schreef zijn stukjes vanuit zijn woonhuis en toen er steeds meer werk kwam, verbouwde hij het pand van binnen tot redactielokaal en kwamen er meer journalisten werken.

Zie jij het verschil tussen het pand vroeger en nu?

Foto: Rijksdienst voor het cultureel erfgoed via Wikimedia Commons

Het nieuws

De gemeente Utrecht gaf in 1797 het beroep stadscourantier aan een boekhandelaar en een drukker. Alleen samen mochten zij, voor het bedrag van 1.200 gulden per jaar, in de stad een krant laten verschijnen. Toen Leonard Bosch eigenaar van de krant werd, vond hij het vreemd dat er maar één krant in Utrecht mocht zijn. Bosch vond het beter als het nieuws van verschillende kanten werd belicht. Hij vroeg de gemeente daarom ook andere kranten toe te laten. Zo werd in 1884 Dagblad Het Centrum opgericht voor de katholieken in Utrecht en verscheen vanaf 1894 het Utrechtsch Nieuwsblad.

Kinderrechtenverdrag artikel 17: Elk kind heeft recht op informatie van verschillende bronnen, dit kan via de krant, maar ook via televisie of het internet zijn.

Foto: ridderschapskwartier.blogspot.com

De boekdrukkers

Als je aan de kant van de gracht goed kijkt onder de voet van de lantaarnpaal voor het huis met nummer 20, dan zie je daar een steen met een afbeelding van een boekdrukker. De lantaarnpalen lijken op de gaslantaarns uit de 19e eeuw. De voet is alleen te groot voor de rand van de werfmuur, dus moest er een extra steen komen aan de kant van het water. Verschillende kunstenaars hebben beeldjes gemaakt voor deze stenen. Jeanot Bürgi uit Zwitserland maakte deze boekdrukker. Elk beeldje vertelt een ander verhaal. Dat kan een verhaal zijn over een ambacht, zoals hier, maar ook over de universiteit, de mythologie of een verhaal over een ordinaire burenruzie.

Foto: Lataarnconsoles in de Utrechtse Binnenstad via Wikipedia

Krant of internet

Als de gemeente Utrecht nieuws voor haar inwoners had, zette zij dat tot en met 2012 in een papieren krantje dat in ieder huis in de stad werd bezorgd; een huis-aan-huisblad. Sinds 2013 gaat deze informatie via internet.

Tegenwoordig lezen steeds minder mensen een papieren krant. Mensen halen het nieuws nu vaak van internet. De papieren krant zou best eens kunnen verdwijnen.

Met dank aan Joris Linssen en Serge Calon (camerawerk).

Gevangenschap

We staan nu op de plaats van het aarden bolwerk Wolvenburg, van waaruit vroeger de stad Utrecht kon worden verdedigd. In 1853 is hier een gevangenis gebouwd. Aan de voorkant woonden de medewerkers en de directeur. Verder naar achteren, bij de tralies en het prikkeldraad op de muren, was de gevangenis. De gevangenis werd veel gebruikt. Al snel werd het pand uitgebreid en zaten er ruim tweehonderd mensen vast. De jongste gevangene was Anthonie van der Sluis. Hij was 10 jaar toen hij vanwege diefstal een maand in een cel werd geplaatst.

Kinderrechtenverdrag artikel 37 : Opsluiting van kinderen moet zo kort mogelijk en alleen als er geen andere oplossing is.

Foto: http://www.wolvenburgutrecht.nl/

Criminele ziekte

Iedere gevangene zat 23 uur per dag in zijn cel. Hij of zij zat 'in isolatie' en mocht niet praten met andere gevangen. De enige gesprekken die gevoerd mochten worden, waren met gevangenismedewerkers, die hen op het goede pad probeerden te krijgen. Je mocht alleen boeken lezen die goedgekeurd waren door de gevangenisdirecteur. Een uur per dag mocht je naar buiten, maar ook daar was je helemaal alleen. Zonder contact met medegevangenen kon je niet besmet worden door ‘de criminele ziekte’. In eenzaamheid kon je goed nadenken over je fouten, zodat je erachter kwam wat je verkeerd had gedaan. Als je dan weer vrij was, zou je je leven beteren....

In iedere cel was een gaslichtje, een toilet met stromend water en de verwarmingsbuizen liepen door de muur, zodat het in er de winter ongeveer 13 graden was. De Utrechters spraken er schande van: zoveel luxe voor gestraften! Luxe betekent in alle delen van de wereld en voor iedereen iets anders. De een wil graag een nieuwe telefoon, voor de ander is het al een luxe als je te eten hebt. Wat is voor jou luxe?

Foto: http://www.wolvenburgutrecht.nl/gevangenis-wolvenplein/gevangenis-foto?page=0%2C4

Vrouwe Justitia

Onder de eik op het Wolvenplein ligt een wolvin met gespitste oren te luisteren. Het ceramieken beeld is gemaakt door Susanne Willems. De wolvin is wit, de kleur van de onschuld. De knalrode blinddoek zorgt ervoor dat ze niet meer het sluwe gevaarlijke dier uit sprookjes is, maar eerder een onschuldig dier. Vrouwe Justitia, het symbool voor gerechtigheid, heeft ook een blinddoek om. Zij heeft dat omdat ze moet beslissen wat voor straf iemand krijgt. Dat moet zij kunnen doen zonder dat ze iemand voortrekt om wie hij is of hoe hij eruit ziet. Door de blinddoek ziet zij niet wie ze gaat bestraffen en kan ze een eerlijke straf uitdelen.

Foto: http://zaplog.nl/zaplog/article/westenberg_kalbfleisch_rechters_voor_rechters

Tijdelijk gebruik

De gevangenis wordt sinds juli 2014 niet meer gebruikt. Het gebouw is een Rijksmonument en het moet er zoveel mogelijk uit blijven zien zoals het nu is. Het is nog niet duidelijk wat er met het gebouw gaat gebeuren. Op de afbeelding zie je een van de voorstellen voor verbouwing. Tot besloten is wat er in het gebouw komt, wordt het voor tijdelijke activiteiten gebruikt. Zo kan je een cel huren om er in te werken, is er een restaurantje en worden er kunstprojecten georganiseerd.

Wat vind jij dat er met de gevangenis moet gebeuren?

Foto: Een van de ontwerpen voor Stadsdorp Wolvenburg van afstudeergroep S7 van de Hoge School Utrecht

Met dank aan Joris Linssen en Serge Calon (camerawerk).

Familiebedrijf Brom

In 1856 begon Gerard Brom met het maken van gouden en zilveren voorwerpen voor de kerkdienst in katholieke kerken. Toen hij dood was, nam eerst zijn zoon Jan Hendrik de edelsmederij over en daarna de zonen van Jan Hendrik; Jan Eloy en Leo. In 1961 werd het bedrijf gesloten omdat er geen opvolger was om het over te nemen.

In het familiebedrijf kon je goed leren edelsmeden, maar alle kinderen ontwikkelden hun eigen stijl. Niet alleen de zonen, maar ook de dochters van Brom werkten als edelsmid of naaldkunstenaar in het bedrijf.

Foto: Utrechtse stichting voor het Industrieel erfgoed www.usine-utrecht.nl

Kinderarbeid

In grote fabrieken ging het wel anders. Daar werkten arme kinderen om het gezin wat eten te geven. Dat was vaak zwaar en gevaarlijk werk. In 1874 kwam er een wet die dat moest veranderen: het ‘kinderwetje van Houten’. Volgens die wet mocht je onder de 12 jaar niet in fabrieken werken, maar wel thuis en in de landbouw. Toch werkten er nog veel kinderen in fabrieken en mijnen. Pas met de invoering van de leerplicht in 1901 gingen kinderen tot 12 jaar naar school in plaats van te werken.

Kinderrechtenverdrag artikel 32 : Alle kinderen hebben recht op bescherming tegen kinderarbeid. Kinderen mogen geen gevaarlijk werk doen.

Foto: http://kinderarbeid-door-de-eeuwen-heen.jouwweb.nl/kinderarbeid-in-nederland

Mobieltjes

Bijna iedereen heeft tegenwoordig wel een mobieltje. Hartstikke handig om met je vrienden te bellen of te appen. Maar wist je dat voor de grondstoffen kinderen soms twaalf uur lang zonder daglicht in de kobaltmijnen moeten werken in de Democratische Republiek Congo? Of dat kinderen in de textielindustrie werken in India, of als schoenlapper in Zuid-Amerika? Jouw spijkerbroek is misschien ook wel door kinderen gemaakt.

In veel landen is kinderarbeid nog steeds aan de orde van de dag.

Een fragment uit de Tiende van Tijl over Belle van Zuylen

Slot Zuylen

‘Ik maak versjes voor mijn noten en noten voor de poëzie van anderen’, schreef Belle van Zuylen in 1790 aan haar broer Vincent. Isabella Agneta van Tuyll van Serooskerken werd in 1740 geboren op Slot Zuylen. Zij werd daarom Belle van Zuylen genoemd. Haar ouders waren van adel en Belle groeide op omringd door belangrijke mensen en luxe. Het was in die tijd niet gewoon om veel te leren, maar haar ouders vonden het wel goed dat ze studeerde. Belle was hierdoor beter opgeleid dan de meeste vrouwen, maar ook mannen, in die tijd.

Foto: www.slotzuylen.nl

Nederlandse paus

Wisten jullie dat er ooit een Nederlandse paus is geweest als hoofd van de katholieke kerk en Vaticaanstad? Zie hier Adriaan Floriszoon Boeyens (1459-1523), geboren als timmermanszoon aan de Oudegracht in Utrecht. Een erg leergierig en intelligent kind dat zijn onderwijs kreeg aan een Latijnse school in Utrecht. Naderhand ging hij theologie studeren in Leuven en in 1490 werd Adriaan daar benoemd tot hoogleraar. Een van zijn leerlingen was de latere keizer Karel V die hem vroeg als stadhouder in Spanje te dienenAdrianus hield eigenlijk helemaal niet van politiek. In Spanje werd hij dan ook benoemd tot bisschop van Tortosa en later tot kardinaal. Na de dood van Paus Leo X, koos de Rooms Katholieke kerk hem tot nieuwe paus in 1522: Adrianus VI. Adrianus was hierbij niet aanwezig en hoorde dit nieuws pas een maand later. De eerste en enige Nederlandse Paus regeerde maar een jaar tot zijn dood in 1523.

Kinderrecht artikel 14: alle kinderen hebben recht op vrijheid van gedachte, geweten en godsdienst en de vrijheid om dit te uiten.

Foto: Wikipedia

Paushuize

In 1517 kocht Adrianus dit prachtige plekje waar jullie nu naar kijken in Utrecht. Hij liet het huis grondig verbouwen en was van plan om er weer te gaan wonen. Helaas stierf hij voor die tijd. Dit bijzondere pand heeft vervolgens heel veel eigenaren gehad waaronder veel adellijke families. Door een jonkheer werd in 1633 een stenen reliëf geplaatst aan de achterkant van de poortingang; een Romeinse soldaat die op het punt staat een kogel te gooien. Hieronder staat de spreuk “niet alles wat dreigt, treft ook”. Hij wilde hiermee laten zien dat het hem niet raakte dat hij verschillende malen werd aangeklaagd voor onfatsoenlijk gedrag.

De spreuk staat niet in het Nederlands op het stenen reliëf, weet jij in welke taal en kun je het daarin opschrijven?

In 1798 werd er een eethuis en hotel gevestigd in Paushuize dat werd beschouwd als een van de beste hotels in Utrecht. Zelfs Koning Lodewijk Napoleon verbleef ruim 4 weken in het hotel. Dit in afwachting van de huizen die hij liet verbouwen tot paleis, toen hij zijn koninklijk verblijf naar Utrecht verplaatste.

Vanaf 1954 kreeg Paushuize in eigendom van de Provincie een andere functie. Het was het verblijf van de Utrechtse commissaris van de Koning en is nu een ontmoetingsplaats voor representatieve aangelegenheden, ontvangsten, bijeenkomsten en bijvoorbeeld trouwerijen.

Foto: Door Jan Dijkstra http://www.panoramio.com/user/4239352/tags/Utrecht

Beeld

Op 17 december 2015 werd het beeld Paus Adrianus VI onthuld door de burgemeester van Utrecht. Ter ere van het 75 jarige bestaan van het Prins Bernard Cultuurfonds is het beeld geschonken aan de stad Utrecht. Het is gemaakt door kunstenaar Anno Dijkstra. Hij licht toe waarom het beeld op wiggen staat:

'Wiggen gebuik je in de bouw om te stellen en iets voorlopig op zijn plaats te zetten, daarna kun je het definitief maken. Bij dit beeld betekent het: vragen stellen bij herdenken. De wiggen suggereren dat dit beeld de toekomst nog in zich heeft, dat het nog bevestigd moet worden. Dat is vandaag de dag lastiger, reputaties zijn niet voor de eeuwigheid. Een voorbijganger zal zich afvragen "moet dit niet nog afgemaakt worden?

'Wiggen staan voor mij ook voor iemand wegen. De houding van Adrianus is afwachtend, alsof hij zegt: Ik ben benieuwd hoe jullie mij wegen, wat jullie van me vinden, wat de kwaliteit is van mijn rol als paus.

Adrianus streefde naar een sobere en rechtvaardige kerk. Hij was de eerste die publiekelijk toegaf dat er ook wel sprake is van misstanden binnen de kerk.

Foto: www.duic.nl

Bloemen 'Bedankt für die Blumen'.

Dit wereldberoemde zinnetje spreekt de Paus jaarlijks uit met Pasen op een uitpuilend Sint Pietersplein in Rome. De laatste Paus trouwens alleen nog in het Italiaans. De bloemen waar de Paus het over heeft, komen al jaren uit Nederland.

Denk jij dat Paus Adrianus de zin ook heeft uitgesproken?

Rechtspraak

Heel vroeger werden niet alleen volwassenen maar ook kinderen gestraft op een schavot. Deze stonden in Utrecht bijvoorbeeld op de Neude en op het Vredenburg. Soms werd je alleen maar uitgescholden maar bij ergere vergrijpen gebrandmerkt of ter dood veroordeeld.

In 1870 werd de doodstraf afgeschaft in Nederland. Langzaam vond er een overgang plaats naar boetes en langdurige vrijheidsstraffen, zoals wij die nu nog kennen.

Tegenwoordig kun je niet meer veroordeeld worden door de rechter als
je jonger dan 12 jaar bent. En als je ouder dan 12 bent en een keer iets
strafbaars doet, ga je niet gelijk naar de gevangenis. Je krijgt eerder een
Halt-straf. Je moet dan bijvoorbeeld een opstel schrijven over waarom
het fout is om iets te stelen en je excuses maken aan het slachtoffer.

Kinderrechtenverdrag artikel 40 : Alle kinderen hebben recht op een eerlijk proces dat rekening houdt met hun leeftijd.

Foto : http://www.kennisbankherbestemming.nu/projecten/het-hof-van-utrecht

Gefeliciteerd!

Je hebt de wandeling volbracht. Nu is het tijd voor een lekkere kop koffie of thee en/of misschien een lunch...

Gelukkig worden hier geen straffen meer uitgedeeld. Achter de monumentale gevel van de oude rechtbank van Utrecht is nu Restaurant & Brasserie De Rechtbank gevestigd.

Op vertoon van dit onderdeel uit de Amnesty app, biedt Restaurant & Brasserie De Rechtbank u het volgende aan: voor iedereen het eerste drankje gratis!

(dit is ongeacht het aantal personen en de grootte van uw bestelling)